De macht wordt herverdeeld, wil jij ook een stukje?

Oké, over twintig jaar ziet de wereld er heel anders uit. Dan is de kantoorfabriek opgeheven. We zijn allemaal Vrije Werkers.

Dit is het plaatje dat ik mijn toehoorders voorhoud in mijn presentaties over het Vrije Werken.

Vaak wordt dat plaatje meteen gepareerd met de vraag hoe het dan zit met grote projecten. Hoe gaan we dat dan doen? Daar hebben we toch grote organisaties voor nodig, met een strak hiërarchische structuur?

Oh, grote organisaties. Oh, hiërarchische structuur. We vinden het vanzelfsprekend, dus is het zo.

Maar het kan anders. We doen het zelfs al anders. In sommige branches al heel lang.

Naar een impresariaat-achtig model

Ik las laatst een interview met Han Mesters in #7dimag. Daarin werd mooi verwoord waar ik op doel:

“We gaan van corporate bedrijven naar een impresariaat-achtig model.”

Dat is een model met korte lijnen. Daarin verbind je mensen voor de duur van een project. Ze komen uit verschillende disciplines. Die disciplines vullen elkaar aan. Je vormt samen een team dat de juiste expertise heeft om het project tot een goed einde te brengen.

Het team bestaat uit professionals die zich verantwoordelijk voelen en elkaar kunnen aansturen. Vrije Werkers dus.

De leden van het team worden bijeengebracht door een facilitator, een persoon of een bedrijf dat de verbinding op zich neemt. Vergelijk het met de impresario uit de artiestenwereld die voor evenementen de gewenste artiesten bij elkaar brengt.

Het voorbeeld van de Nederlandse filmwereld

In de Nederlandse filmwereld doen we dat al vele jaren zo.

Een film maken is een ingewikkeld en kostbaar project. Je hebt tientallen professionals nodig: acteurs, cameramensen, visagisten, mensen voor geluid, licht, regie, marketing, financiers, noem maar op.

Maar als de film klaar is, dan is het team niet meer nodig. Dan kan de samenwerking worden opgeheven.

Dus wat gebeurt er? Voor de film wordt een apart, tijdelijk bedrijf opgericht, vaak in de vorm van een commanditaire vennootschap (cv). Die vennootschap blijft bestaan tot de film klaar is. Daarna valt de groep uiteen. De leden van het team zijn weer beschikbaar voor andere projecten.

Crowdsourcing, open source projecten

Bij de cv gaat het meestal om projecten waar het om veel geld en grote risico’s draait. Zoals het voorbeeld van de film. Ook in de scheepsbouw zie je deze bedrijfsvorm veel.

Gaat het om kleinere risico’s, simpeler projecten, of situaties waar geen winstoogmerk speelt, dan is er natuurlijk nog meer mogelijk.

Denk eens aan crowdsourcing. Een prachtige vorm van samenwerking. Er wordt een beroep gedaan op een community om – vaak belangeloos – de handen uit de mouwen te steken voor een project. Ieder stelt zijn specifieke talent ter beschikking. Er is één organiserende partij die de mensen bij elkaar brengt en de boel in goede banen leidt. Zo is bijvoorbeeld DSB The Movie van Jan Willem Alphenaar tot stand gekomen.

Oh ja, en je zou ze haast vergeten, de open source projecten. Heel losjes centraal georganiseerd, samen aan een product werken. Zonder enige vorm van hiërarchie. De software waar dit blog op draait – WordPress – is een product van zo’n project. Open source producten en projecten zijn al zo dichtbij en zo vanzelfsprekend, dat we er nauwelijks nog bij stilstaan.

De macht wordt herverdeeld

Het kan dus heel goed: Mensen bijeen zoeken en verbinden voor één project zonder dat daar een permanente corporate organisatie voor moet bestaan.

Het wordt al veel en heel lang gedaan. Van de klassieke commanditaire vennootschap tot het hedendaagse crowdsourcing. De Vrije Werkstructuren zijn dichterbij en actueler dan je denkt.

In een Vrije Werkstructuur samenwerken, maakt produceren een stuk flexibeler en het geeft de deelnemers aan zo’n project meer verantwoordelijkheid. De strakke hiërarchie ontbreekt. Het individu heeft veel meer in te brengen. Dat is niet alleen veel leuker werken, maar ik weet zeker dat het ook de kwaliteit ten goede komt.

Dus als je mij die vraag stelt waar dit artikel mee begon, dan is mijn reactie: “Kijk eens om je heen. Het antwoord wordt al overal gegeven. Corporate bedrijven verschuiven in de richting van Vrije Werkstructuren. Ze krimpen en ze worden platter om de snelheid bij te kunnen benen. Ze stoten allerlei taken af naar gespecialiseerde bedrijfjes. Specifiek talent wordt op tijdelijke basis ingeschakeld.”

Het gaat stap voor stap, maar het is onmiskenbaar; de macht en de verantwoordelijkheid worden herverdeeld. Jij krijgt ook je stukje.

Print Friendly, PDF & Email

Een woord over de auteur

Stan Lenssen

Professional Certified Coach en schrijver - gecertificeerd door ICF: de International Coach Federation, die staat voor kwaliteit in coaching. 'Ik voel me mateloos gedreven om mensen te stimuleren het beste in zichzelf te ontdekken en te activeren, zodat ze hun leven kunnen vormgeven op een manier die bij hen past en die hen gelukkig maakt.'

3 comments… add one

Leave a Comment

Privacyverklaring